DOKO 2026 „Nauka od kuchni”

21 marca 2026 roku na Kampusie Ochota Uniwersytet Warszawski odbyła się 12. edycja Dnia Odkrywców Kampusu Ochota (DOKO) pod hasłem „Nauka od kuchni”. Na wydarzenie tłumnie przybyli uczestnicy – przede wszystkim uczniowie szkół podstawowych i średnich, ale także osoby zainteresowane poznawaniem nauki w praktyce.

12. edycję Dnia Odkrywców Kampusu Ochota (DOKO) rozpoczęliśmy o godz. 10:00 w auli głównej Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego. Wydarzenie zainaugurował multiwykład „Nauka od kuchni”, przygotowany w formie naukowego menu degustacyjnego. Siedem krótkich wystąpień pozwoliło zajrzeć „za kulisy” pracy badaczy ochockich wydziałów. Dr hab. Wiktor Lewandowski z Wydziału Chemii UW wyjaśnił mechanizm działania szybkich testów diagnostycznych, dr Agnieszka Mroczek z Wydziału Biologii UW opowiedziała o właściwościach buraka ćwikłowego i jego potencjale jako polskiego superfoodu. O funkcjonowaniu mózgu z perspektywy psychologicznej mówiła dr Adrianna Wielogopolan z Wydziału Psychologii UW, natomiast dr hab. Maciej Walędziak z Wydziału Medycznego UW przybliżył zagadnienia związane z operacyjnym leczeniem otyłości. Dr Daria Michalik z Wydziału Matematyki, Informatyki i Mechaniki UW wyjaśniła, jak najlepiej podzielić tort, a o procesie parzenia idealnego espresso opowiadał dr hab. Maciej Lisicki z Wydziału Fizyki UW. Temat porcelany jako eleganckiego nośnika tego napoju przybliżyła dr Justyna Domańska-Siuda z Wydziału Geologii UW.

Po inauguracyjnym wykładzie uczestnicy zostali zaproszeni do udziału w multiquizie sprawdzającym uważność oraz wręczono im „Indeksy Wzorowego Słuchacza”. Był to jednak dopiero początek atrakcji – program wydarzenia obfitował w warsztaty, pokazy i wykłady.

W części warsztatowej szczególną popularnością cieszyły się zajęcia biologiczne, podczas których uczestnicy sprawdzali, dlaczego jabłko brązowieje oraz jak drożdże potrafią napompować balon. Uczono także rozpoznawania jadalnych roślin i zwracano uwagę na praktyczne aspekty biologii w codziennym życiu. Warsztaty chemiczne przyciągały efektownymi eksperymentami np. zmieniającymi kolor substancjami czy tworzeniem „kawioru molekularnego”.

Równie angażujące były zajęcia z fizyki, podczas których uczestnicy poznawali naturę światła i kolorów, dowiadując się, dlaczego jedne obiekty są barwne, a inne bezbarwne. Nie zabrakło także doświadczeń związanych ze zmysłami – sprawdzano, czy smak to wyłącznie kwestia biologii, czy może być modyfikowany przez sugestię i oczekiwania. Na warsztatach psychologicznych analizowano stereotypy i uprzedzenia oraz oddzielano rzetelną wiedzę naukową od popularnych mitów. Z kolei zajęcia medyczne umożliwiały uczestnikom poznanie podstaw procedur ratujących życie, w tym intubacji, z wykorzystaniem profesjonalnego sprzętu treningowego. Uczestnicy DOKO mogli też zgłębić tajniki wielkoskalowej hodowli alg, które mogą być wykorzystywane w walce ze zmianami klimatu – od oczyszczania środowiska po produkcję prądu w ogniwach słonecznych.

W chemicznym kąciku można było poznać właściwości herbaty, a podczas warsztatów geologicznych uczestnicy samodzielnie budowali filtry do oczyszczania wody z wykorzystaniem prostych materiałów, takich jak piasek, żwir czy węgiel aktywny.

W strefie pokazów uczestnicy mieli okazję nie tylko dowiedzieć się, z czego wykonane są filiżanki, ale także spróbować własnych sił w tworzeniu naczyń ceramicznych. Dodatkowe atrakcje obejmowały m.in. badanie wzroku, rozpoznawanie ptasich głosów czy prezentacje z zakresu parazytologii. Na spragnionych mocnych wrażeń czekały ogniste bańki mydlane!

Jednym z najbardziej wyjątkowych elementów wydarzenia była możliwość odwiedzenia laboratoriów, na co dzień niedostępnych dla osób spoza uczelni. Uczestnicy mogli zobaczyć m.in. laboratoria zajmujące się cytometrią przepływową czy optyką kwantową.

Nie zabrakło także elementów integracyjnych i edukacyjnej zabawy – gra terenowa na terenie kampusu pozwalała sprawdzić wiedzę z zakresu nauk ścisłych i przyrodniczych w formie zagadek i zadań. W szranki stanęło ponad 30 drużyn!

To był zaledwie ułamek atrakcji – wydarzenie oferowało ich tak wiele, że nie sposób było wszystkich zmieścić w tym opisie.

Całe wydarzenie zakończyło się w auli Wydziału Chemii UW efektownym pokazem „Światełko w chemicznej kuchni”, podczas którego uczestnicy mogli zobaczyć spektakularne eksperymenty świetlne np. „gotowanie tęczy” i „pieczenie zorzy polarnej”. i oczywiście wręczeniem nagród: zwycięzcom gry terenowej, wzorowym słuchaczom, i tym którzy bezbłędnie rozwiązali quiz.

Podczas całego wydarzenia młodzież zainteresowana studiowaniem na wydziałach Kampusu Ochota mogła uzyskać informacje z pierwszej ręki – studenci oraz pracownicy ochockich jednostek, a także przedstawiciele Biura Karier UW i Biura ds. Rekrutacji UW chętnie dzielili się swoją wiedzą i doświadczeniem.

Dzień Odkrywców Kampusu Ochota Uniwersytetu Warszawskiego to wspólne przedsięwzięcie wydziałów: Biologii, Chemii, Fizyki, Geologii, Matematyki, Informatyki i Mechaniki, Medycznego oraz Psychologii, a także jednostek współpracujących, takich jak Centrum Nowych Technologii, Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów (Cyklotron), Centrum Nauk Biologiczno-Chemicznych, Kolegium Międzywydziałowych Indywidualnych Studiów Matematyczno-Przyrodniczych oraz Uniwersyteckie Centrum Badań nad Środowiskiem Przyrodniczym i Zrównoważonym Rozwojem.

Zajęcia przeprowadzone przez studentów, doktorantów i pracowników Wydziału Fizyki UW

Warsztaty

Podczas pierwszej przygody ze światem Elektroniki uczniowie, którzy dopiero zaczynają edukację szkolną samodzielnie budowali proste układy scalone na wcześniej przygotowanych płytkach. Z głową w chmurach… znaleźli się goście Laboratorium Mechaniki Płynów, w którym przeprowadza się pomiary przepływu powietrza w warunkach zbliżonych do tych, jakie występują w prawdziwych chmurach. W trakcie warsztatów Kolorowe rewolucje: świat kwantowy w twojej kuchni uczestnicy badali pochłanianie światła przez substancje, które można znaleźć w każdej kuchni i przy okazji poznawali prawa fizyki odpowiedzialne za powstawanie kolorów.

Podczas warsztatów Sprawdź jak widzisz - o badaniu i korekcji wad wzroku, Zdrowie oczu od podstaw - meibografia i zespół suchego oka, oraz W świecie optyki okularowej - jak powstają okulary? uczestnicy zwiedzili gabinet optometryczny od zaplecza i poznali przykładowe testy do badania wad wzroku. Dowiedzieli się, co to jest meibografia i prześledzili proces wykonywania okularów korekcyjnych.

Na warsztatach Poznaj świat radiofarmaceutyków zapoznali się z procesem ich syntezy. Prowadzący warsztaty Fizyka jądrowa od medycyny do reaktorów zaprezentowali pokazy ilustrujące najważniejsze własności promieniowania alfa, beta i gamma oraz opowiedzieli o praktycznych zastosowaniach fizyki jądrowej w medycynie i energetyce jądrowej. Co kryształ ma w środku? dowiedzieli się uczniowie przybyli do Laboratorium Dyfrakcji Rentgenowskiej. Podczas Wizyty w Laboratorium Fotoniki Kwantowej goście zgłębiali tajemnice informacji kwantowej, a na warsztatach EEG – podstawy teoretyczne i warsztaty praktyczne rejestrowali własną aktywność mózgową. Początkujący robotycy zaprogramowali mikrokontrolery, w Wirtualnym Kwantowym Laboratoriumuczniowie zagrali w grę Quantum Flytrap.

Pokazy

Światło z różnych perspektyw można było poznać podczas Pokazu eksperymentów optycznych. Na Stoisku Koła Robotyki i Automatyki UW uczestnicy sprawdzali się w kierowaniu łazikiem. Holograficzna czekolada, misiooperacja, ogniowe bańki i wiele innych atrakcji czekało na gości, którzy odwiedzili stoisko Koła Naukowego ,,Nanorurki’’.

Co powstanie, gdy połączy się fizykę, biologię i chemię? zobaczyli uczestnicy pokazów przygotowanych przez Koło Naukowe Biofizyki ,,BioFizFUW’’. Odwiedzający stoisko Koła Naukowego Optometrii i Optyki Okularowej RETINA skorzystali z możliwości udziału w przesiewowym badaniu wzroku.

Na stoiskach Obserwatorium Astronomicznego UW i Koła Naukowego Astronomów UW zwiedzający m.in. zapoznali się z modelem zakrzywionej czasoprzestrzeni i detektora fal grawitacyjnych, dowiedzieli się na czym polega soczewkowanie grawitacyjne, oglądali odległe przedmioty z pomocą małego teleskopu. Na gości czekała też niespodzianka – przenośne Planetarium.

FUW kolejny rok uczestniczy w ogólnopolskiej akcji Dziewczyny do ścisłych i Dziewczyny na Politechniki. Podczas DOKO na stoisku przygotowanym Specjalnie dla dziewczyn studentki rozmawiały z uczennicami o naukowych pasjach, opowiadały o programach mentoringowych i stypendialnych. Ogromnym zainteresowaniem cieszyła się też gra, której bohaterkami są naukowczynie.